Ikasiyam Sugo

 Ikasiyam Sugo 

 (Exodo 20:16)

Dili ka magpamatuod ug bakak batok sa imong isigkatawo.

[Dili nimo dapat ipatindog sa imong kasingkasing o hunahunaon o ipahayag sa bisan unsang paagi ang bisan unsang butang nga dili tinuod (bisan kini artipisyal, mapanlinlang, misleading, dili natural, mababaw, ilusyon, dili realistiko) isip personal nga report (bisan nakita, nadungog, nabasa, nabati, nahikap, nasinati, natilawan, naamoy) nga gidesinyo aron makapahugno o makadaut o makahatag og pagduda, nga makadaut ug adunay potensyal nga maguba ang integridad sa kaayohan sa imong silingan.]

Mga Elemento sa Usa ka Bakakon nga Saksi

Proverbio 6:16-19

Adunay unom ka butang nga gidumtan ni Yahweh; oo, pito nga usa ka abominasyon diha kaniya: (1) mga mata nga mapasigarbohon, (2) dila nga bakakon, (3) mga kamot nga nagabubo ug walay sala nga dugo; (4) usa ka kasingkasing nga nagahimo ug dautang mga plano, (5) mga tiil nga dali sa pagdagan ngadto sa kadautan, (6) usa ka bakakon nga saksi nga nagasulti ug bakak, ug (7) siya nga nagasabwag ug panagbangi taliwala sa mga igsoon.

Proverbio 6:12-15

Usa ka walay pulos nga tawo, usa ka tawo nga puno sa kalapasan, mao siya nga nagalakaw uban sa usa ka baliko nga baba; (13) nga nagakidhat sa iyang mga mata, nga nagasenyas pinaagi sa iyang mga tiil, nga nagapakita pinaagi sa iyang mga tudlo; (14) diha sa iyang kasingkasing mao ang pagkabaliko, nga nagahimo sa dautan pirme, nga nagasabwag ug panagbangi kanunay. (15) Busa ang iyang kadautan moabut kalit. Siya pagabuakon kalit, ug walay tambal.

Integridad

Proverbio 11:13 Ang usa nga nagadala ug hungihong nagabinuang sa pagsalig, apan ang usa nga may kasaligan nga espiritu mao siya nga nagatipig ug tinagoan.

Exodo 23:1-8 Dili ka magsabwag ug bakak nga report. Ayaw paghiusa sa imong kamot uban sa dautan aron mahimong malisyosong saksi. (2) Dili ka mosunod sa kadaghanan aron pagbuhat ug dautan. Dili ka magpamatuod sa korte aron moapil sa kadaghanan sa pagbaliko sa hustisya. (3) Dili nimo paboran ang usa ka kabus sa iyang kaso. (4) Kon imong matagbo ang baka sa imong kaaway o ang iyang asno nga nagalagyo, kinahanglan nga imong ibalik kini kaniya. (5) Kon imong makita ang asno sa tawo nga nagdumot kanimo nga nahulog ubos sa iyang palas-anon, ayaw kini biya, kinahanglan nga tabangan mo gayud kini. (6) Dili nimo pagalimod ang hustisya ngadto sa imong mga kabus sa ilang mga kaso. (7) Pagpahilayo gikan sa bakak nga akusasyon, ug ayaw pagpatay sa inosente ug matarong: kay dili nako pagapakamatarungon ang dautan. (8) Dili ka modawat ug suhol, kay ang suhol nagabuta sa mga mata sa mga makakita ug nagabaliko sa mga pulong sa matarong.

Pagpamatuod Sa Kaugalingon

Deuteronomio 19:15-19 Dili motindog ang usa ka saksi batok sa usa ka tawo alang sa bisan unsang kalapasan, o alang sa bisan unsang sala, sa bisan unsang sala nga iyang gibuhat. Sa baba sa duha ka mga saksi, o sa baba sa tulo ka mga saksi, ang usa ka butang igatukod. (16) Kon usa ka dautang saksi motindog batok sa usa ka tawo aron magpamatuod batok kaniya sa kalapasan, (17) nan ang duha ka tawo, nga adunay panaglalis, motindog atubangan ni Yahweh, atubangan sa mga pari ug sa mga maghuhukom nga moabut niadto nga mga adlaw; (18) ug ang mga maghuhukom magapangusisa pag-ayo: ug, tan-awa, kon ang saksi usa ka bakakon nga saksi, ug nagapamatuod nga bakak batok sa iyang igsoon; (19) nan buhaton ninyo kaniya ang ingon nga iyang gihunahuna nga buhaton sa iyang igsoon. Busa kuhaa ang dautan gikan sa taliwala ninyo.

Lucas 18:9-14 Nagsulti usab Siya niini nga sambingay ngadto sa pipila ka tawo nga nagasalig sa ilang kaugalingong pagkamatarong, ug nagatalikod sa tanang uban. (10) “Duha ka tawo misaka ngadto sa templo aron mag-ampo; usa usa ka Pariseo, ug ang usa usa ka maniningil ug buhis. (11) Ang Pariseo mitindog ug nag-ampo sa iyang kaugalingon ingon niini: ‘Dios, nagapasalamat ako, nga ako dili sama sa uban nga mga tawo, mga tulisan, mga dautan, mga mangangabit, o bisan pa niini nga maniningil ug buhis. (12) Nagapamuwasa ako duha ka beses sa usa ka semana. Nagahatag ako sa ikapulo sa tanang butang nga akong nadawat.’ (13) Apan ang maniningil ug buhis, nga nagatindog sa halayo, wala gani makapanghimata sa iyang mga mata ngadto sa langit, apan nagapamugos sa iyang dughan, nga nagaingon, ‘Dios, kaloy-i ako, usa ka makasasala!’ (14) Nagasulti ako kaninyo, kini nga tawo miadto sa iyang balay nga gipakamatarung kaysa sa usa; kay ang matag-usa nga nagapataas sa iyang kaugalingon pagapahamutngan, apan ang nagapaubos sa iyang kaugalingon pagapataason.”

Juan 8:13-18 Busa ang mga Pariseo miingon kaniya, “Ikaw nagapamatuod bahin sa imong kaugalingon. Ang imong pamatuod dili balido.” (14) Mitubag si Jesus kanila, “Bisan kon ako magpamatuod bahin sa akong kaugalingon, ang akong pamatuod tinuod, kay nahibalo ako diin ako gikan, ug diin ako paingon; apan kamo wala mahibalo diin ako gikan, ni diin ako paingon. (15) Nagahukom kamo sumala sa unod. Ako dili magahukom sa bisan kinsa. (16) Ug bisan kon ako magahukom, ang akong paghukom tinuod, kay dili ako nag-inusara, apan ako uban sa Amahan nga nagpadala kanako. (17) Nakasulat usab diha sa inyong balaod nga ang pamatuod sa duha ka tawo balido. (18) Ako mao ang usa nga nagapamatuod bahin sa akong kaugalingon, ug ang Amahan nga nagpadala kanako nagapamatuod bahin kanako.”

Pagpamatuod Ug Unsa Kining Kahulogan Para Kanato

Ang pagkat-on unsaon pagpamatuod sa hustong paagi ug ang pagkahanda nga maghatag ug asoy kon asa kita nagbarug atubangan sa Dios mao ang importante alang sa malipayong kasinatian sa Kristohanon; samtang ang pagkahadlok o kaulaw sa pagpamatuod nagtugot sa Prinsipe ning Kalibutan sa pagdominar kanato. Ang yawe sa pagkamabungahon diha kang Cristo mao ang pagpamatuod unsay gibuhat ni Jesus, o gibuhat karon, sa atong mga kinabuhi. Ang pagsulti sa mga tawo unsay gisulti sa Biblia walay pulos kon wala kitay pamatuod, apan kon ang atong pamatuod tinuod, ginapasidunggan kita sa Dios, kay nagapakita lamang kita sa uban unsay gibuhat sa Amahan sa atong kinabuhi ug dili magasulti bahin sa bisan unsa nga dili nato masiguro.

Levitico 5:1 Kon ikaw gitawag aron mopamatuod bahin sa butang nga imong nakita o nga imong nahibaloan, sala kini kon dili ka mopamatuod, ug ikaw pagasilotan tungod sa imong sala.

Lucas 12:6-9 Dili ba ang lima ka langgam gibaligya sa duha ka sinsilyo? Wala bisan usa kanila nga gihikalimtan sa Dios. (7) Apan ang tanang buhok sa inyong ulo ginabilang. Busa ayaw kamo kahadlok. Labaw pa kamo bili kaysa sa daghang mga langgam. (8) Ginasulti ko kaninyo, ang matag-usa nga magaila kanako sa atubangan sa mga tawo, siya ilaon usab sa Anak sa Tawo sa atubangan sa mga manolunda sa Dios; (9) apan siya nga magaila kanako sa atubangan sa mga tawo, siya dili ilaon sa atubangan sa mga manolunda sa Dios.

Pagpanghimakak kang Jesus.

Mateo 26:34 Miingon si Jesus kaniya, “Pagkamatuod nga ginasulti ko kanimo nga karong gabii, sa dili pa motuktok ang manok, imong ikaila ako kaduha ug katulo.”

Mateo 26:69-75 Karon si Pedro naglingkod sa gawas sa korte, ug usa ka dalaga miadto kaniya, nga nag-ingon, “Ikaw usab uban ni Jesus, ang Galileo!” (70) Apan iyang gipanghimakak kini sa atubangan nilang tanan, nga nag-ingon, “Wala ko kahibalo unsay imong ginasulti.” (71) Sa dihang siya miadto sa porch, adunay laing nakakita kaniya, ug miingon sa mga didto, “Kini nga tawo usab uban ni Jesus sa Nazaret.” (72) Sa pag-usab, iyang gipanghimakak kini uban ang usa ka panumpa, “Wala ko kahibalo sa tawo.” (73) Pagkahuman sa pipila ka panahon, ang mga nagbarug didto miadto ug miingon kang Pedro, “Sigurado nga ikaw usab usa sa ila, kay ang imong sinultihan nagpakita kanimo.” (74) Unya siya nagsugod sa pagpanumpa ug pagpasipala, “Wala ko kahibalo sa tawo!” Dayon ang manok mitukaw. (75) Nahinumdom si Pedro sa pulong nga gisulti ni Jesus kaniya, “Sa wala pa mitukaw ang manok, ikaw magpanghimakak kanako tulo ka beses.” Siya miadto ug naghilak nga mapait.

2 Timoteo 2:11-13 Kini nga pulong kasaligan: “Kay kung kita namatay uban Kaniya, kita usab magapuyo uban Kaniya. (12) Kung kita magpadayon, kita usab magahari uban Kaniya. Kung kita magpanghimakak Kaniya, Siya usab magpanghimakak kanato. (13) Kung kita walay pagtuo, Siya magapadayon nga matinud-anon. Dili Siya makapanghimakak sa Kaniya kaugalingon.”

Unsaon Pagkamahigugmaon sa Dios sa mga Bakak nga Saksi

Deuteronomio 19:15-20 Usa ka saksi dili magtindog batok sa usa ka tawo tungod sa bisan unsang kasal-anan, o tungod sa bisan unsang sala, sa bisan unsang sala nga iyang gihimo. Sa baba sa duha ka mga saksi, o sa baba sa tulo ka mga saksi, ang usa ka butang pagatukuron. (16) Kung ang usa ka dili matarung nga saksi magtindog batok sa bisan kinsa aron magtestigo batok kaniya sa sayop, (17) unya ang duha ka mga tawo, nga naglalis, magatindog sa atubangan ni Yahweh, sa atubangan sa mga pari ug mga maghuhukom nga anaa sa mga adlaw nga kana; (18) ug ang mga maghuhukom magahimo og masusi nga pagsusi: ug, tan-awa, kung ang saksi usa ka bakak nga saksi, ug nakatestigo nga bakak batok sa iyang igsoon; (19) unya buhata ninyo kaniya sama sa iyang giplano nga buhaton sa iyang igsoon. Busa, kuhaa ang dautan gikan sa inyong taliwala. (20) Ang mga magapadayon makadungog, ug mahadlok, ug dili na usab magbuhat og ingon nga dautan sa inyong taliwala.

Marcos 7:6-7 Mitubag Siya kanila, “Maayo nga nagpropesiya si Isaias bahin kaninyo nga mga hipokrito, sama sa nasulat, ‘Kini nga katawhan nagadayeg Kanako pinaagi sa ilang mga ngabil, apan ang ilang kasingkasing layo gikan Kanako. (7) Apan sila nagasamba Kanako nga walay pulos, nga nagtudlo nga ingon sa mga doktrina ang [mga pagtulun-an] sa mga tawo.’”

Mateo 23:15 Sa pagkabutang kaninyo, mga eskriba ug mga Pariseo, mga hipokrito! Kay nagapanaw kamo sa dagat ug yuta aron makahimo og usa ka proselyte; ug sa dihang siya mahimong usa, inyong gihimo siyang doble nga anak sa Gehenna sama kaninyo.

Gipatawag nga Magin Suga sa Kalibutan

Ang kahinungdanon sa pagkahimong tinuod nga saksi ug sa pag-eksperimento sa kamatuoran sa Pulong sa Dios sa atong mga kinabuhi samtang atong gitugotan ang Espiritu Santo nga magtudlo kanato sa matag kamatuoran nga kinahanglan natong mahibal-an, aron kita makagrow, kasagaran nalimtan. Sa baylo, ang mga dogmatiko nga pahayag gihimo nga dili matuod nga masustentohan gikan sa mga Kasulatan. Kung magpabilin kita sa mga dogma, imbis nga mangita og mga demonstrable nga eksperyensyal nga kamatuoran nga mapamatud-an sa atong mga kinabuhi, lagmit nga kita makaplagan nga apil sa mga hipokrito. Kinahanglan natong mailhan si Jesus Cristo isip atong Ginoo ug madawat ang Bunyag sa Espiritu Santo, aron kita makagrow sa kahibalo sa kamatuoran. Ang mga hipokrito mao ang mga nag-angkon nga nakaila kang Ginoong Jesus Cristo, apan adunay lamang mga pagtulun-an sa mga tawo. Mao kini nga ang mga Kristohanon dili mga suga sa kalibutan. Ang mga Kristohanon gipatawag nga magin mga suga sa kalibutan. Kung ang usa ka Kristohanon dili usa ka suga sa kalibutan—kana mao ang mga tawo nga iyang gipuy-an, unya ang maong tawo nagdala og bakak nga saksi pinaagi sa pag-angkon nga siya usa ka Kristohanon. Apan, kung kita mag-angkon nga mga Kristohanon ug maglisod sa atong saksi, apan matinuoron ug magpabilin sa maayong pag-angkon, kita makahimo sa pagtestigo sa gracia sa Dios, aron ang uban mahimong maengganyo sa pagpadayag sa pagtuo ug pagpangayo sa pasaylo sa Amahan.

Filipos 2:12-15 Busa, akong hinigugma, sama sa kanunay nga kamo nagmatinumanon, dili lamang sa diha nga ako anaa kaninyo, kondili labi pa karon nga ako wala, pagtrabaho kamo sa inyong kaugalingong kaluwasan uban sa kahadlok ug pagkurog. (13) Kay ang Dios mao ang nagabuhat diha kaninyo, sa pagbuot ug sa pagbuhat, sumala sa iyang maayong pagbuot. (14) Pagabuhata ang tanang butang nga walay pagbagulbol ug panaglalis, (15) aron kamo mahimong walay sala ug walay kadautan, mga anak sa Dios nga walay kasaypanan taliwala sa usa ka bu crooked ug malimbongon nga kaliwatan, diin kamo makita ingon nga mga kahayag sa kalibutan.

> Ikapulo Sugo